summer

Και στην καρδιά του χειμώνα νοστάλγησα απογευματινό ήλιο σε νησί. Ούτε ξέρω γιατί. Κι ούτε με νοιάζει να ερευνήσω το συνειρμό - κι ας τον υποπτεύομαι στο βάθος του ορίζοντα.

Έχω μια αφηρημένη αίσθηση. Σαν ανάγκη μιας ακατέργαστης ολόφωτης ομορφιάς. Όχι για πλήρωση· για τιμωρία.

Чехов

Τον Τσέχοφ δε θα τον ξεπεράσω ποτέ. Όσες φορές κι αν δω τα έργα του, πάντα θα νιώθω αυτή την επιστροφή στην παλιά πατρίδα που αναφέρει κι ο Hesse. (Ο Hesse βέβαια μιλάει για τον Έρωτα, μα εν προκειμένω δεν είναι άσχετος ο ορισμός).

Ψάχνω διαρκώς ανάμεσα στα πλάσματα του κομμάτια του εαυτού μου. Κι εκεί που νιώθω πως έχω ταυτιστεί με κάποιον, ολόκληρη η ψυχή μου πετάγεται και τρυπώνει σε μια κουβέντα κάποιου άλλου. Σαν να ανήκω σ' όλους. Πώς το λέει ο Τροφίμοφ του Βυσσινόκηπου; "Ολόκληρη η Ρωσία είναι κήπος μου". Έτσι ακριβώς.

Με την πρώτη κουβέντα ενός Τσεχοφικού έργου έχει πυροδοτηθεί μέσα μου ένας ολόκληρος βουβός εκρηκτικός μηχανισμός που μετράει αντίστροφα, πράξη την πράξη, λέξη τη λέξη.

Κι ας ξέρω πια τα κείμενα απ' έξω, κι ας ψιθυρίζω τους μονολόγους σιγοντάροντας τους Θεατρίνους. Κι ας σκουντάω ενοχλητικά την εκάστοτε παρέα μου λέγοντας "Άκου, άκου"... κι ας βουρκώνω ακόμα και τώρα που έχω γίνει πέτρα και δε με εκπλήσσει τίποτα.

Στον Τσέχοφ πάντα συγκινούμαι. Χωρίς ντροπή. Γιατί το δράμα του δεν εκβιάζεται από ένα γεγονός, αλλά από μια κατάσταση. Οι ήρωες του δεν υποφέρουν. Σωπαίνουν. Κι αυτό γιατί νομίζουν ότι έτσι είναι η ζωή.

Όταν ομολογούν ότι δεν γνωρίζουν ένα τυχαίο "γιατί" με κάνουν σκόνη, κι όταν χαμογελούν πικρά με φαινομενικά αισιόδοξες προγραμματικές δηλώσεις για το μέλλον με διαλύουν.

Γιατί το μέλλον τους το εμπιστεύονται σε μας, τους μελλοντικούς θεατές. Βγαίνουν από την εποχή τους, σκορπίζονται σαν σκόνη στο χρόνο κι ελπίζουν πως 100 χρόνια μετά οι επερχόμενες γενιές θα καταλάβουν γιατί ήρθανε στον κόσμο, γιατί έζησαν, γιατί πέρασαν από αυτή τη γη.

Κι είναι γι΄αυτό ακριβώς που σε μια παράσταση Τσέχοφ, νιώθω πάντα χρεωμένος στους ήρωές του. Γιατί 100 χρόνια μετά, στέκομαι αμήχανος μπροστά τους. Αντί να τους δικαιώσω με απαντήσεις, πηγαίνω σιωπηλός στη Ρωσία των αρχών του 20ου αιώνα, στέκομαι πλάι τους κι αποθέτω τις ελπίδες μου κι εγώ στους ανθρώπους που θα 'ρθουν...

Εισιτήρια διπλά

Ο Γιώργος με ρώτησε γιατί.

"Γιατί νομίζουμε πως μπορούμε να φυλάξουμε τη στιγμή", απάντησα, "η θέλουμε να φυλάμε αποδείξεις για το μέλλον... μη κι ασθενήσει επικίνδυνα μια ανάμνηση. Λογικό δεν είναι; εμπιστεύεσαι εσύ τη διάρκεια της μνήμης;"

Απ' όταν θυμάμαι τον εαυτό μου, πάντα φύλαγα τα εισιτήρια από το σινεμά, τα θέατρα, τις συναυλίες. Φυλάω τα εισιτήρια από τα ταξίδια, ακόμη κι αυτά του λεωφορείου. Γράφω από πίσω καμιά φορά ημερομηνίες, σκέψεις, προβλέψεις, ερωτηματικά...

Όταν πέφτω πάνω τους κατά τύχη, είναι φορές που δε θυμάμαι πότε, πως, με ποιους. Θυμάμαι ίσως αμυδρά την ταινία, την παράσταση, τη διαδρομή. Άλλες φορές πάλι θυμάμαι μια κουβέντα, μια προσδοκία, μια πιθανότητα, μια διάψευση. Ανάλογα τη διαύγεια της στιγμής.

Το σίγουρο είναι ότι το φυλαγμένο εισιτήριο σου επιφυλάσσει ένα ταξίδι περισσότερο από αυτό που πλήρωσες αρχικά. Κι η ημερομηνία είναι πάντα ανοιχτή. Όπως κι η θέση πλάι σου. Απόσβεση του κόστους σε βάθος χρόνου - κάπως έτσι.

"Εισιτήρια, διπλά" - επανέλαβε ο Γιώργος. "Μ' αρέσει!"

14.01.10, ώρα: 18.02: "Αγάπη μου, σου στέλνω απ' του Νίκου το κινητό. Καταλήγουμε στο "εισιτήρια διπλά" για τίτλο; Το είχε προτείνει τυχαία κι ο Νίκος εχθές στο Θέμη! Σ' αγαπώ! Νατάσσα. Απάντα στο δικό μου..."

14.01.10, ώρα: 18.05: "Εισιτήρια διπλά. Έτσι. Χωρίς άρθρο. Το αγαπώ. Και σένα. Να δω πότε θα τα πούμε σαν άνθρωποι. Πες στο Θεμάκο να πάρει το Belle-Reve να το ακούσω".

Λίγες ώρες αργότερα δυο ακόμα τέτοια εισιτήρια προστίθενται στη συλλογή μου. Η ζωή μου ολόκληρη τελικά δε μετριέται σε ταξίδια, αλλά σε εισιτήρια. Δεν υπολογίζεται σε προορισμούς, μα σε προθέσεις. Το σκέφτομαι και χαμογελάω.

"Αν ήταν κάπου να ευχηθώ θα ήταν σ' αυτά, που σ' όσους τα 'μαθα τα ξέχασαν μετά, σε εισιτήρια διπλά απ' το σινεμά, που 'χω κρατήσει..."

"Εισιτήρια διπλά... Μ' αρέσει..."

a serious man

Ένας άνθρωπος προσπαθεί να εξηγήσει με τη λογική έναν παράλογο κόσμο. Μια ήρεμη φιλήσυχη ζωή βυθίζεται όλο και περισσότερο στο σουρεαλισμό, κι αυτά που για όλους μοιάζουν λογικά οδηγούν -με μαθηματική ακρίβεια- έναν ορθολογιστή φυσικό στην τρέλα.

Οι αδερφοί Cohen ακολουθούν με την κάμερα τους ένα σύγχρονο Ιώβ καθώς η ζωή του καταρρέει μέρα με τη μέρα, σε μια από τις πιο φιλοσοφικές ταινίες της φιλμογραφίας τους.

Ποια λογική μπορεί να εξηγήσει αυτό τον κόσμο; Ποια μεταφυσική; Ποιες συμπτώσεις ορίζουν την κανονικότητα και πόσο κοντά βρίσκεται ο ανθρώπινος νους στις απαντήσεις;

Μη βιαστείς να πάρεις θέση. Η απάντηση σου έρχεται από εκεί που δεν το περιμένεις...

the mandarin

Ένας μανδαρίνος ερωτεύτηκε μιαν εταίρα. "Θα γίνω δική σου" του είπε εκείνη, "αφού πρώτα θα 'χεις περάσει εκατό βραδιές περιμένοντάς με, στον κήπο μου, καθισμένος σε ένα σκαμνάκι, κάτω από το παράθυρο μου".

Την ενενηκοστή ένατη βραδιά ο μανδαρίνος σηκώθηκε, πήρε το σκαμνί του υπό μάλης και απήλθε.

back

Η Θεσσαλονίκη δεν αποτυγχάνει ποτέ.
Κι εγώ που όλο μιλάω για πατρίδες, καταγράφω ακόμη μια.

trip

Όταν δε σε χωράει ο τόπος την κάνεις. Παίρνεις 2-3 απαραίτητα σε ένα σάκο και ακολουθείς μια άλλη διαδρομή. Γνωστή, άγνωστη δεν έχει σημασία. Απλά αφήνεις πίσω -έστω και για λίγο- τα δεδομένα και ακολουθείς νέα βήματα (ακόμη και σε δρόμους που έχεις ήδη περπατήσει κι απαντήσεις δε σου δόθηκαν).

Ταξίδι αστραπή λοιπόν στην αγαπημένη Θεσσαλονική για 3 μέρες. Μακάρι στην οικειότητα των δρόμων της, στο φως τον μπαρ και των εστιατορίων της, στην ανοιχτή θάλασσα (που ναι, μπορεί να είναι γκρίζα και να θυμίζει λίμνη, ορίζει όμως μια μορφή ελευθερίας στο κέντρο μιας πόλης), να έρθουν λέξεις σαν εξήγηση κι απόσταση σαν ψυχραιμία να με συναντήσουν.

Και ξέρω ότι κι εκεί πάνω θα μελαγχολήσω. Και ξέρω ότι θα νιώσω και πάλι αποξενωμένος από το γενικό πνεύμα της παρέας, κι ότι θα κουβαλήσω τις ιδιοτροπίες και τις παραξενιές μου στην επιστροφή, όμως έχω την αίσθηση οτι λίγη απόσταση αξίζει το ρίσκο. Απόσταση. Δεν είναι κακή λέξη. Είναι ψυχραιμία. Απόσταση λοιπόν. (Γιατί απόφαση αποκλείεται).

ΥΓ. Πόσα χιλιόμετρα αναλύσεις, αλήθεια, μέχρι να φτάσεις κάπου;

Mr Freud

Ήταν λέει βράδυ. Μάλλον Παρασκευή η Σάββατο γιατί ο δρόμος ήταν γεμάτος φώτα και κίνηση. Ο δρόμος ήταν η Ακαδημίας. Θυμάμαι την Έλλη. Ξέρεις όμως πως είναι με τον τόπο στα όνειρα, θα μπορούσε ανά πάσα στιγμή να τηλεμεταφερθώ στη Σταδίου ή στην Αριστοτέλους της Θεσσαλονίκης.

Είχαμε ραντεβού. Θα πηγαίναμε σινεμά ή Θέατρο ή για ποτό. Τώρα που το γράφω θυμάμαι ως προοπτική ένα καφέ πνιγμένο στο φως, σαν λόμπι ξενοδοχείου. Δεν ξέρω πως το θυμάμαι αφού δεν πρόλαβα να πάω ποτέ.

Καθώς περίμενα μέσα στον κόσμο, πέρασε μια μηχανή και πέταξε ένα μαχαίρι με τη λαβή τυλιγμένη σε μαύρο ύφασμα. Το μαχαίρι πέρασε δίπλα από το πρόσωπο μου και καρφώθηκε στο μέτωπο ενός νέου άνδρα πίσω μου.

Κραυγές, αναστάτωση και πλήθος μαζεμένο γύρω απ' τον άτυχο περαστικό που είχε ήδη σωριαστεί στο πεζοδρόμιο. Πριν προλάβουμε να συνειδητοποιήσουμε τί έχει συμβεί καλά - καλά, η μηχανή επιστρέφει και πετάει άλλο ένα μαχαίρι που βρίσκει κι αυτό τη θέση του σε ένα ανυποψίαστο στήθος.

Με την άκρη του ματιού μου προλαβαίνω να δω τον οδηγό της μηχανής: ένας μαυροφορεμένος τύπος με παγωμένα μάτια κι ένα πρόσωπο παράξενα οικείο που είναι 20 άνθρωποι μαζί - άνθρωποι που αγαπώ, που φοβάμαι, που ξέρω καλά και που μου είναι αδιάφοροι.

Ο πανικός εξαπλώνεται, όλοι τρέχουν να προφυλαχτούν μέσα σε καταστήματα, πίσω απο κολώνες, σε σινεμά, σε κοντινά καφέ και γωνίες. Τηλεφωνώ κι ενημερώνω το ραντεβού μου ότι καλύτερα να το αναβάλλουμε. Έχω έντονη την αίσθηση του κινδύνου και της έκθεσης και ταυτόχρονα την θλίψη που δε μπορώ να πάω στα φωτεινό καφέ (το οποίο μάλλον το ανακαλούσα τόσο έντονα ως εικόνα ακριβώς για να μου λείπει τόσο).

Περνά ένα αυτοκίνητο και σταματά μπροστά μου. Δεν ξέρω ποιος οδηγεί. Ξέρω πως στο πίσω κάθισμα κάθεται η Σαντέζα και μου λέει να μπω μέσα: "οι δρόμοι είναι επικίνδυνοι πια, δε μπορείς να μείνεις εδώ". Μπαίνω απρόθυμα στο αμάξι και ξεκινάμε. Όσο πηγαίνουμε τόσο περισσότερο σκοτεινιάζει. Τα φώτα σβήνουν, οι δρόμοι αδειάζουν, το αμάξι με τον οδηγό χωρίς πρόσωπο οδηγεί χωρίς σταματημό σε μια πόλη αφιλόξενη και ξένη.

Κάποτε φτάνουμε κάπου. Δεν ξέρω πόσες ώρες έχουν περάσει. Έχω πάντως την ονειρική αίσθηση του πολύ. Η Σαντέζα με παίρνει απ' το χέρι και με κάθε επιφύλαξη κατεβαίνουμε κάτι μεταλλικές σκάλες που μας οδηγούν σε ένα σκοτεινό υπόγειο καταφύγιο.

"Εδώ θα είσαι καλά, για όσο χρειαστεί - δεν είναι καλή ιδέα να κυκλοφορείς έξω μέχρι να..."

Δεν θυμάμαι πως τελειώνει η φράση της. Δεν προσέχω μάλλον. Νιώθω ασφαλής, ανακουφισμένος και μακριά απ' τον κίνδυνο. Αυτό που κυριαρχεί όμως μέσα μου, είναι μια μεγάλη θλίψη για το ραντεβού που δεν πήγα, για την ολοφώτεινη αίθουσα του λόμπι του ξενοδοχείου, για τα ποτά που κανείς δεν ξέρει πότε θα ξαναπιώ, για τις ταινίες που θα χάσω στο σινεμά, για τον κόσμο που θα γυρίζει χωρίς εμένα.

Κάπου στο βάθος με βαραίνει και μια παράλογη ενοχή για τα δυο μαχαίρια και τους άτυχους παραλήπτες τους.

Ξύπνησα με μια αίσθηση σαν να έχω ονειρευτεί όλους τους Έρωτες της ζωής μου...

recόrd

Ξεκινάμε στούντιο. Δηλαδή εγώ κι η σαντέζα. Ο Θεμάκος είναι εδώ και καιρό κλεισμένος εκεί μέσα για να φτιάξει τα τοπία στα οποία θα περιπλανηθούμε από σήμερα και για όσο, ψάχνοντας τις λέξεις, τις ιστορίες τα συναισθήματα.

Ξεκινάμε στούντιο. Κι έχω την ίδια άρνηση. Σαν να μη νιώθω έτοιμος να αγγίξω αυτά τα τραγούδια. Εντελώς ανέτοιμος να ξανασυναντήσω τα πρόσωπα που τα ενέπνευσαν, τις ιστορίες τους, τα κρυμμένα υποσυνείδητα μηνύματα που περνώ "εντέχνως". Δε θέλω να εξηγήσω στη Νατάσσα τί σημαίνουν. Δε θέλω καν να συναντηθώ μ' αυτό το διαβολικό της ένστικτο να διαβάζει τα πάντα όπως ακριβώς έχουν καταγραφεί στη μνήμη.

Θα 'θελα αυτά τα τραγούδια να μην ήταν δικά μου. Θα θελα να μπορούσα να τα εμπιστευτώ κάπου και να αδιαφορώ για την τύχη τους. Να τα ακούσω τυχαία στο ραδιόφωνο σε ανύποπτο χρόνο και να νιώσω απλά ένα ανώδυνο deja vu σαν μικρό τσίμπημα στην καρδιά και να το ξεχάσω την ίδια στιγμή.

Κι όμως σήμερα το απόγευμα εγώ κι η περσινή χρονιά θα συγκρουστούμε με φόρα. Θα τα πούμε αναγκαστικά. Θα είμαι μελαγχολικός κι ο Θέμης θα με ρωτάει μήπως δεν μου αρέσουν τα έγχορδα σε μια γέφυρα. Η σαντέζα θα αναρωτιέται μήπως δεν τραγούδησε κάτι καλά. Κι η απάντηση θα είναι πολύ πιο απλή και αυτονόητη:

Θα είμαι μελαγχολικός γιατί αυτά τα τραγούδια που θα γράφουμε από σήμερα και για όσο, είναι όλα, ένα προς ένα, ανοιχτοί λογαριασμοί, που καταγράφονται, αρχειοθετούνται και μένουν για πάντα στη διάθεση ενός απολογισμού που δεν έγινε ποτέ.

Κι είναι τόσο κρίμα που θέλω να πάω μπροστά, κουβαλώντας στη νέα χρονιά μια βαλίτσα γεμάτη αναπάντητα ερωτηματικά.

jumelles

Η πρώτη ταινία της χρονιάς δεν ήταν η Cleo της Varda, αλλά οι ολοφώτεινες δίδυμες δεσποινίδες της Rochefort του Demy. Και δεν ήταν καν επιλογή μου. Ας το πάρω για οιωνό - μιας κι έχω έφεση στο σπορ, κι ας είναι η ευχή για φέτος να έρχεται το χρώμα να μας βρίσκει εκεί που όλα δείχνουνε το γκρίζο.

(μάλλον είναι αισιοδοξία αυτό που αχνοφαίνεται... ή ψυχαναγκαστική αϋπνία και hangover που ζωγραφίζει κύκλους στο ταβάνι.)

2010

Ξημερώματα: το παιδί δεν ήρθε να μ' αλλάξει ποτέ. Άδικα περίμενα με το νέο χρόνο, τον άγνωστο, ανά χείρας. Είχα όλη την καλή διάθεση να τον παραχωρήσω στην διάθεση του. Τώρα τον αφήνω να συνεχίζει μια σειρά από άγνωστες μέρες που ακολουθούν η μια την άλλη. Αν μπορούσα να σταματούσα το χρόνο θα σου έλεγα. Όμως δε μπορώ. Τον αφήνω να κυλάει. Ας σου φέρει ο, τι σου λείπει περισσότερο. Κι ας μου λείπει περισσότερο. 2010 με ένα παράπονο. Να συνεχίζει μια ιστορία σαν να μην αλλάξαμε κεφάλαιο. Καληνύχτα.

παραμονή

Ένα χρόνο πριν, τέτοια μέρα, είχα βάρδια. Τέτοια ώρα ήμουν στο στρατόπεδο παίζοντας ένα παράξενο παιχνίδι ρόλων που ακόμα δεν έχω εξηγήσει απόλυτα. Ο έξω κόσμος κανόνιζε τα ρεβεγιόν της αλλαγής, ενώ οι φίλοι μου έκρυβαν από λεπτότητα τα σχέδιά τους.

12 με 4 τα ξημερώματα είχα σκοπιά στην πύλη Ψυχικού του ΔΓΕΝ. Την αλλαγή την πέτυχα κάπου στη διαδρομή φορτωμένος με έναν ανόητο εξοπλισμό, μη μπορώντας να ακούσω καν το "Ευχαριστήριο" που μας είχε αναθέσει ο Μελωδία να γράψουμε για να υποδεχτούμε τη νέα χρονιά.

Τις πρώτες ευχές τις αντάλλαξα με έναν άγνωστο μου τυπάκο, τον οποίο διαδέχτηκα στη σκοπιά. Ο δρόμος ήταν γεμάτος αυτοκίνητα, φασαρία, παρέες. Το κεφάλι μου ήταν γεμάτο σκέψεις και σχέδια, περιμένοντας το επόμενο παιδί να με αλλάξει.

"Του χρόνου, τέτοια μέρα..." - σίγουρα πιο ζεστά, σίγουρα πιο άνετα, σίγουρα πιο ήσυχα, σίγουρα πιο "καλά".

Του χρόνου τέτοια μέρα: Ακόμη νιώθω να στέκομαι στο κρύο εκείνης της σκοπιάς. Ακόμα παίζω ένα παράξενο παιχνίδι ρόλων. Ακόμα περιμένω το παιδί που θα έρθει τα ξημερώματα να με αλλάξει...

9+1

9+1 λέξεις, γεγονότα, σκέψεις, που μου άφησε το 2009 (για λόγους μνήμης και μόνο):

1. Αλλαγή χρονιάς στη σκοπιά. Όλα στον κόσμο είναι τόσο σχετικά: όπως κι οι ανάγκες, οι συνήθειες, τα sine qua non.
2. Αποκτώ το πρώτο μου μηλαράκι: ο επίτιμος νονός του το βαφτίζει Orson (και επιβεβαιώνεται ακόμη μια φορά πως η ευτυχία δε βρίσκεται στον εκάστοτε στόχο).
3. Οι πιθανότητες, οι διεργασίες, η ροή της ζωής, η μεγάλη απόφαση που έρχεται ξαφνικά και παίζει με τις ταυτότητες και τα twist των δειλών ανθρώπων.
   
4. Τα τρία μυστικά. Η πρώτη Άνοιξη που παίρνουμε σοβαρά τον όρο "παράσταση" και πετάμε τους εαυτούς μας στα βαθιά.
5. 14/05/09: ένας κύκλος κλείνει αθόρυβα παραδίδοντας με στη ζωή μου αλλιώτικο.
6. Το καλοκαίρι της παρόρμησης. Άνθρωποι που δεν κατάφερα να καταλάβω μου σύστησαν όμως τον εαυτό μου. Κι άνθρωποι που ήρθαν τυχαία και μοιάζουν να ήταν εδώ από πάντα.
   
7. Οι μουσικές, τα θέατρα, το σινεμά, οι διαφορές (μεγάλες και μικρές)
   
8. Οι δυο συναυλίες στο γκάζι -Ιούνιο κι Οκτώβριο- οι πρόβες, η συνύπαρξη, οι συγγένειες, ο κόσμος, "ένα ευχαριστώ".
9. Ένα μήνυμα κι οι ατέλειωτες προβολές σε αθώους, απλά και μόνο γιατί μοιάζουν στην μελαγχολία. Κι η συνεπέστατη παρουσία τους εκεί που δεν το φαντάζονται καν.

+1. Που δεν ξέρω ακόμα. Που ελπίζω. Που χρωστάω και μου χρωστάνε κι αφήνουν όλοι κι όλα ανοιχτές εκκρεμότητες για το 10.

"Ανοιχτές εκκρεμότητες". Για να δούμε...

το κάτι

Υπάρχει μέσα μου κάτι γελοία δραματικό που τινάζει τα πάντα στον αέρα σε ανύποπτο χρόνο. Αυτό το κάτι δεν έχει υπομονή. Δεν ξέρει να περιμένει. Θέλει να είναι ελεύθερο, να αναπνέει, διεκδικεί το δικαίωμα του να είναι διαφορετικό και να μην περιμένει τη σειρά του για να μιλήσει. Αυτό το κάτι βάζει στόχους - πολύ συγκεκριμένους - και σκέφτεται "τί καλά θα ήταν αν..." - όμως δεν ξέρει να φτάσει στο αν κι ας ανοίγει στη σκέψη χίλιους-δυο δρόμους.

Όσο εκρηκτικό κι αν είναι αυτό το κάτι δεν ανατινάζεται στη σιωπή. Στη σιωπή κάθεται ήσυχο. Γίνεται βλέμμα κι ελπίδα και ψίθυρος, γιατί δεν ψάχνει να τραβήξει την προσοχή, αλλά να την προσφέρει. Το κάτι μου ξεσπά στη φασαρία. Στις δυνατές μουσικές. Στις συμβατικές συνυπάρξεις. Στη μεταμφιεσμένη μελαγχολία σε χαρά. Στη μοναξιά του πλήθους.

Και μια ανύποπτη στιγμή που δεν κοιτά κανείς, το κάτι μου τους σκανάρει όλους μια γρήγορη φορά και ξεχύνεται στους δρόμους ζαλισμένο κι ολομόναχο, θέλοντας να φύγει απ' όλους κι απ' όλα όσο πιο μακριά και γρήγορα γίνεται.

Κι όμως δεν είναι θυμωμένο. Δεν είναι δικαιωμένο. Παρόλο που μ' έχει καταλάβει δεν πανηγυρίζει τη νίκη του. Ούτε υποκλίνεται για την παράσταση. Μόνο σκύβει πλάι μου στο πεζοδρόμιο και μαζεύει μάζι μου τα χιλιάδες κομματάκια του ένα - ένα σιγοτραγουδώντας ξεχασμένα τραγούδια, αντίδοτο στον κόσμο. Και καθώς σηκώνει το χέρι μου για να σταματήσει το πρώτο ταξί που περνά, σκέφτεται μονάχα ένα "τί καλά θα ήταν αν..."

2009 on status

[αυτά κράτησε το fb από το 9 μου - γκρίνια κατά κύριο λόγο]

tea and sympathy

(O Τομ κλείνει τα μάτια του. Η Λώρα τον κοιτάζει με στοργή. Μετά από λίγο η Λώρα ασφαλίζει καλά την πόρτα. Ο Τομ την κοιτάζει. Αυτή, διακριτικά αρχίζει να ξεκουμπώνει τη μπλούζα της. Μετά αναζητά το χέρι του. Ο Τομ της πιάνει το χέρι. Αυτή χαμογελάει γλυκά.)

ΛΩΡΑ: Και τώρα;... (Ο Τομ της φιλάει το χέρι.) Αν τύχει ποτέ να την πεις αυτή την ιστορία, γιατί θα τη διηγηθείς κάποτε, σε παρακαλώ μίλησε τρυφερά και όμορφα για μένα!... (Παίρνει τα χέρια του, τ' ακουμπά στο στήθος της, ενώ τα φώτα σβήνουν και πέφτει η

ΑΥΛΑΙΑ

(Ρόμπερτ Άντερσον - Τσάι και Συμπάθεια μτφ. Κωστής Λειβαδέας)

το όνομα

Κι εσένα, που σημαίνεις τόσα πολλά,
δεν τολμώ να συλλαβίσω το όνομα σου,
ενώ το ξέρω·

πρώτη φορά τόσο καλά.

Δεν το λέω και που 'μαι μόνος.
Το αφήνω να πλανάται στο μυαλό μου ελεύθερο,
αδέσποτο, φαντασμένο κι εκθαμβωτικό.

Το αφήνω να παίζει με τις υπόλοιπες λέξεις και έννοιες·
να τις μιμείται, να τις κοροϊδεύει, να τις βασανίζει, να τις είναι.

Κι όταν καμιά φορά μεθώ το λέω - και το πιάνω στον ύπνο.
Κι αυτό το δόλιο, απροετοίμαστο, δεν προλαβαίνει να 'ναι μόνο εσύ.

Κι είναι τα πάντα.

R+J 2009

Ο έρωτας είναι πράξη συνωμοτική. Απο καταβολής του 2 αντιτίθεται στον κόσμο. Απειλείται από την κανονικότητα των πολλών. Ο έρωτας θέλει σκοτάδια και ψιθύρους. Η παραμικρή απότομη κίνηση τον σπάει.

Εκτός από μυστικός και εύθραυστος όμως είναι και α-χρονικός. Του αρκεί ένα καταφύγιο δύο (εξίσου α-χρονικών) γυμνών κορμιών, ο παραλογισμός μιας αμείλικτης ασύμβατης πραγματικότητας, καθώς και μια νύχτα πότε – πότε για την ανανέωση των όρκων πίστης.

Αυτά τα τρία συστατικά είναι το πλαίσιο μέσα στο οποίο αναπτύσσεται ο Έρωτας. Αν αφαιρέσεις απ’ όλα τα μεγάλα ζευγάρια της ιστορίας το «εκεί» και το «τότε» θα δεις πως απομένει ο μαγικός αριθμός, που μάχεται με γυμνά χέρια και κορμιά έναν κόσμο που αρνείται πεισματικά να καταλάβει.

Οι πραγματικοί εχθροί του Ρωμαίου και της Ιουλιέτας φυσικά δεν ήταν οι γονείς τους, ούτε το άμεσο οικογενειακό και κοινωνικό τους περιβάλλον. Και το βασικό θέμα τους εννοείται πως δεν ήταν ο συγκεκριμένος έρωτας. Ήταν τα συντηρητικά μυαλά που εναντιώνονταν όχι στον ίδιο τον Έρωτα αλλά στην ελευθερία του. Όχι στο συναίσθημα αλλά στην αυτοδιάθεση.

Τα νέα μυαλά της Βερόνας δεν καίνε τις ζωές τους σε έναν αφηρημένο ερωτικό βωμό. Δίνουν μάλλον μια μάχη υπέρ της ελεύθερης επιλογής συντρόφου, τρόπου ζωής, διαχείρισης του εγώ στην πορεία προς το ενστικτώδες εμείς. Το ζεύγος της Βερόνας είναι περισσότερο κοινωνικοί επαναστάτες παρά ερωτευμένοι εγωιστές.

Κάτω από το πρίσμα αυτό σκεφτείτε πόσο κοντά ειναι ο Ρωμαίος και η Ιουλιέτα στην εφηβεία σας· σ’ εκείνες τις πρώτες συγκρούσεις με την εμπειρία των «μεγάλων», όταν υπήρχε μόνο η φλόγα να τροφοδοτεί τις παθιασμένες αστόχαστες επιλογές σας.

Κι αυτά τα δυο παιδιά με τα επαναστατικά σκουλαρίκια στα φρύδια, τις μύτες και τις γλώσσες, που περπατούν χέρι – χέρι τα σαββατόβραδα στα σκοτεινά σοκάκια της Αθήνας – αν αξιώνονταν ποτέ τη γλώσσα ενός βάρδου παρατηρητή – μη μου πείτε πως λίγο πριν φιληθουν για καληνύχτα θα έλεγαν κάτι διαφορετικό από: «τούτη η πίκρα του χωρισμού έχει μια γλύκα τόση, που καληνύχτα θα σου λέω μέχρι να ξημερώσει...»

(Κείμενο του Jirashimosu που δημοσιεύτηκε στη Metropolis Weekend αυτής της εβδομάδας με αφορμή την παράσταση "Ρωμαίος και Ιουλιέτα" που ανεβαίνει στο Θέατρο του Νέου Κόσμου..)

Μήλο

Τῶι μήλωι βάλλω σε, σὺ δ' εἰ μὲν ἑκοῦσα
φιλεῖς με, δεξαμένη, τῆς σῆς φιλότητος μετάδος!
Εἰ δ' ἄρ' οὐ μὴ γίγνοιτο νοεῖς,τοῦτ' αὐτὸ λαβοῦσα,
σκέψαι τὴν ὥρην ὡς ὀλιγοχρόνιος...

tajabone*

tajabone* πηγαίνουμε στο tajabone,
Ο Αbdou Jabar είναι ένας άγγελος που έρχεται,
απ' τον ουρανό στην ψυχή σου.
θα σε ρωτήσει "προσευχήθηκες";
θα σε ρωτήσει "νήστεψες";
Έρχεται στην ψυχή σου,
Θα σε ρωτήσει "προσευχήθηκες";
Θα σε ρωτήσει "νήστεψες";

*To Tajabone είναι μια Μουσουλμανική γιορτή, όπου τα μικρά παιδιά πηγαίνουν από σπίτι σε σπίτι, τραγουδώντας αυτό το τραγούδι.

Στη συνέχεια οι οικοδεσπότες τους δίνουν λεφτά ή γλυκά (κάτι σαν τα δικά μας κάλαντα).

Σύμφωνα με το Ισλάμ, οι ερωτήσεις "προσευχήθηκες" και "νήστεψες" είναι τα πρώτα που πρέπει να απαντήσεις για να μπεις στον παράδεισο...

steal

Τίποτα δεν είναι πρωτότυπο. Κλέψε οτιδήποτε σε εμπνέει ή πυροδοτεί τη φαντασία σου. Καταβρόχθισε παλιές ταινίες, νέες ταινίες, μουσικές, βιβλία, πίνακες, φωτογραφίες, ποιήματα, όνειρα, τυχαίες συζητήσεις, αρχιτεκτονική, γέφυρες, επιγραφές στους δρόμους, δέντρα, σύννεφα, σώματα νερού, φώτα και σκιές. Διάλεξε να κλέψεις μόνο όσα μιλούν κατευθείαν στην ψυχή σου. Αν το κάνεις η δουλειά (κι η κλοπή σου) θα είναι αυθεντική. Η Αυθεντικότητα είναι ανεκτίμητη. Η Πρωτοτυπία δεν υφίσταται. Και μην μπεις στον κόπο να κρύψεις την κλοπή σου- γιόρτασέ την αν το νιώθεις. Σε κάθε περίπτωση, πάντα να θυμάσαι αυτό που έλεγε ο Γκοντάρ: "Δεν έχει σημασία απο που κλέβεις κάτι, σημασία έχει που το πας..."

Jim Jarmusch

Πουθενά

Είναι μέρες που δεν ανήκω πουθενά. Κι αυτό το πουθενά είναι το πιο ασφαλές μου καταφύγιο. Σαν να κρατάω για ελάχιστα δευτερόλεπτα την αναπνοή μου, κάνοντας ένα σάλτο έξω από την ίδια τη ζωή και το χρόνο που τρέχει για τους άλλους.

Όταν κλείνομαι στο σπίτι, μου αρέσει να φαντάζομαι πως δεν έχω υπάρξει ποτέ και για κανέναν. Πως οι άνθρωποι γύρω μου, συνεχίζουν τις ζωές τους χωρίς να αναφέρουν το όνομά μου. Κι αυτή η κανονικότητα της συνέχειας με καθησυχάζει γιατί παίρνει από πάνω μου κάθε ευθύνη ξένων προσδοκιών και αξιώσεων.

Με παρηγορεί η βεβαιότητα πως κανείς δε θα ήταν πιο φτωχός αν δε με γνώριζε. Πως καμιά ζωή δε θα ήταν πιο άδεια από ένα απόγευμα -σαν το σημερινό- εκούσιας απουσίας μου. Σίγουρα στη θέση μου κάποια συγκυρία θα είχε φέρει έναν άλλο συμπαθητικό ή αδιάφορο ανθρωπάκο να γεμίσει το κενό μιας τυχαίας συναναστροφής που ξέμεινε για συνήθεια.

Κι αυτά τα λίγα δευτερόλεπτα (που στην εποχή των μεγάλων θλίψεων γίνονται ώρες και μέρες) που κρατάω την ανάσα μου και μεταμορφώνομαι σε μια ανεπαίσθητη απουσία ενός συνηθισμένου κατά τ' άλλα σαββατόβραδου, νομίζω πως εντοπίζω το νόημα των σχέσεων μου με τους άλλους.

Αυτή τη μικρή διαχωριστική γραμμή της απόλυτης μοναξιάς, με τη σύμβαση που ονομάζεται συνύπαρξη.

youkali

Αν τα ταξίδια μετρούνταν σε χρόνο, σε επιθυμία, σε προθέσεις, σε ανάγκη, σε νύχτες και άσκοπες περιπλανήσεις σε νυχτερινούς δρόμους, κατά πάσα πιθανότητα θα το είχα βρει το youkali μου.

Επειδή όμως τα ταξίδια μετριούνται σε χώρο, σε αμοιβαιότητα, σε συμπτώσεις, σε συγκρουόμενα συμφέροντα και επιλογές, συνεχίζω να ταξιδεύω σε απέραντες ανοιχτές θάλασσες...

...και να ελπίζω σε μια γη.

citysoundtrack

Στο δίφωνο αυτού του μήνα ο Jirashimosu κάνει μια βόλτα στην Πειραιώς με τον Hamlet στ' αφτιά του, και γράφει για τις εικόνες, τα πρόσωπα και τις μουσικές αυτής της πόλης.

Τρίτο Στεφάνι

Το τρίτο στεφάνι δεν είναι ένα απλό λογοτεχνικό έργο. Η αξία του πάει πέρα απ' αυτό. Το τρίτο στεφάνι είναι συμπυκνωμένες όλες οι παιδικές μας κρυφές ωτακουστίες σε ιστορίες που "δεν είναι για παιδιά". Είναι η εφιαλτική συνειδητοποίηση ότι ο κόσμος που ζουν οι "μεγάλοι" είναι πιο σκοτεινός και ύποπτος, κατοικημένος από τέρατα , δαίμονες και φόβους. Η Νίνα, η Εκάβη, η Ελένη είναι όλες μητρικές φιγούρες, γνώριμες αγκαλιές που ασφαλίζουν και πνίγουν με εναλλαγές αστραπής.

Κι ο μικρός Άκης είμαστε όλοι εμείς, που νομίζαμε ότι μπορούμε να κλέψουμε ιστορίες και ψυχές, να τις κρύψουμε σε γραφτά, έργα και τραγούδια και να μείνουμε ατιμώρητοι...

Παραμ-παμ-παμ...

Σε έναν κόσμο που οι άνθρωποι θα τραγουδούσαν και θα χόρευαν στους δρόμους θα είχα σοβαρές πιθανότητες να είμαι ευτυχισμένος.

(εκτός κι αν με άγχωναν ψυχαναγκαστικά οι χορογραφίες και τα φάλτσα.)

απογοήτευση

“‘Be On Your Own’ is a song that made me very proud when I wrote it the first time,” Yeston admitted. “It always had a wonderful and scathing effect on stage, but, as I have said, you need action in a film. Film is far more literal and far more specific than a stage show. No matter how detailed the set of a stage show is, it could never be as detailed as actually being in an actual place in a movie. You see the details of every room, you see the props, you see the lights. You are meant to accept this as literally the real world, whereas in theatre we give you a white tile set or a unit set in the abstract and we ask you to use your imagination. Because film is more literal, you really do have to go farther out on a limb to become theatrical.”

Ο Μaury Yeston εξηγεί τους λόγους για τους οποίους σκότωσε έναν αθώο jirashimosu στερώντας από το Nine το βασικότερο λόγο που θα το έκανε ένα από τα πιο συγκινητικά δώρα της φετινής χρονιάς.

Για την ιστορία (και την τραγική ειρωνεία) , έτσι ανακοίνωσα το Nine λίγους μήνες πριν:

Luisa whispers

Και ιδού η σαχλαμάρα που το αντικατέστησε:

πλέιλιστ

Πάει κι αυτό! Τζάμπα το άγχος κι η αγωνία. Ωραία και κινηματογραφικά περάσαμε κι αυτό το απόγευμα Κυριακής με αγαπημένα τραγούδια και καλή παρέα. Κι επειδή πολλοί μου ζητήσατε playlist, ορίστε τι ακούστηκε στον Μελωδία σήμερα την 22α Νοεμβρίου του σωτηρίου έτους 2009. Όσοι δεν με ακούσατε να παρλάρω, κατά γενική ομολογία, χάσατε...

• Έγινε παρεξήγηση (Ορχ.)- Μάνος Χατζιδάκις
• Εδώ μιλάνε για λατρεία - Κορε. Υδρο.
• Pale Horses - Moby
• Πέμπτος όροφος - Τάνια Τσανακλίδου
• Αυστραλία - Χάρις Αλεξίου
• Έκπτωση - Κωνσταντίνος Βήτα
• Have you noticed? - Lolek

• Ιδανικές φωνές - Έλλη Λαμπέτη
• Το τραγούδι της Νύχτας - Φλέρυ Νταντωνάκη
• Wild is the Wind - Nina Simone
• The Windmills of your mind - Dusty Springfield
• Το τυχερό αστέρι - Γιάννης Παλαμίδας
• You are my world - Cilla Black

• C' est a Hambourg - Martha Wainwright
• Η μελωδία της λατέρνας - Μάνος Χατζιδάκις
• Έγινε παρεξήγηση - Μελίνα Μερκούρη
• Love for Sale - Billie Holiday
• Les Parapluies de Cherbourg (Finale) - Michel Legrand
• Mon Dieu - Edith Piaf
• Ώρα αναχωρήσεως - Βίκυ Μοσχολιού
• The train leaves at eight - The Walkabouts

• Que Linda Manito - Catalina Sandino Moreno
• Tajabone - Ismael Lo
• Δράκος - Άλκηστις Πρωτοψάλτη
• Plus fort que nous - Francis Lai
• Μην πάμε απόψε πουθενά - Δήμητρα Γαλάνη
• Sailor's Accordion - Peer Raben
• Amsterdam - Ute Lemper
• Maruzzella - Mina
• Μαρόκο - Έλλη Πασπαλά

[Επί τη ευκαιρία να σας ευχαριστήσω για τα τρυφερά μηνύματα και τα τηλέφωνα. όμορφα και συγκινητικά. Πολύ].

hey mr d-j!

Κυριακή 22/11, απογευματάκι, 16.00-18.00, συντονιζόμαστε στον Μελωδία 99.2 και ακούμε τον Jirashimosu σε ρόλο guest παραγωγού. Δύο ώρες στη διάθεσή του να παίξει ό τι του κατέβει στο κεφάλι.

[Πλάκα θα 'χει!]

it's show time

Κι εκεί που περίμενα τον Π. στο μετρό του Φιξ χτες για να πάμε στο Σταυρό μου ήρθε φλασιά. Πόσο καιρό έχω να γράψω εδώ μέσα; Όχι κάτι συγκεκριμένο αναγκαστικά, ούτε σημαντικό. Να γράψω απλά. Ελεύθερα, παραθετικά ασυνάρτητα κι ασύντακτα. Να δώσω σ' αυτό το χώρο την πραγματική του αρχική υπόσταση του ημερολογίου που τρέχει κοντά τέσσερα χρόνια πια.

Με τρόμο συνειδητοποίησα ότι, κατά πάσα πιθανότητα, του χρόνου τέτοια εποχή δε θα μπορώ να ανατρέξω πίσω για να δω τι συνέβαινε στη ζωή μου ένα χρόνο πριν. Όχι γιατί τίποτα σημαντικό ή ασήμαντο δε συμβαίνει αλλά απλούστατα γιατί δεν μπαίνω σε διαδικασία να το καταγράψω.

Εχμ... αμηχανία. Δεν ξέρω τί άλλο να γράψω τώρα. Σαν να φιλοξενούμαι στο ίδιο μου το σπίτι. Ξέρω μόνο οτι μηδενίζω - ή τουλάχιστον έχω την πρόθεση να το κάνω- και ξαναρχίζω απ' την αρχή...

Πως το 'λεγε να δεις ο Joe Gideon στο All that Jazz του θεού Bob Fosse;

"It's showtime folks! "

(αυτό!)

Προσωπογραφία

Δυο τραγούδια μονόλογοι. Όχι σχήμα λόγου. Κανονικοί θεατρικοί μονόλογοι. Ένας ανδρικός κι ένας γυναικείος. Χωρίς σαφείς ταυτότητες: σαν τον Ορλάντο της Βιρτζίνια Γουλφ. Η μοναξιά των ψυχών σε δυο διαφορετικές εποχές, με διαφορετικές αφορμές κι αιτίες.

Από τη μεσοκαλοκαιριάτικη Νύχτα της Φωτιάς της Δεσποινίδας Τζούλιας του Στρίντμπεργκ, μέχρι τους υγρούς δρόμους του Σαιντ Λιούις του Γυάλινου κόσμου του Τέννεσι Ουίλλιαμς.

Η συνάντησή μου με αυτό το μυθικό πλάσμα των πιο προσωπικών μου ακροάσεων δε θα μπορούσε να είναι τίποτε άλλο από αυτά τα δύο τραγούδια. Καλά, μέτρια ή κακά δεν ξέρω. Αληθινά σίγουρα. Όσο αληθινή είναι μια αυλαία όταν κλείνει.

Κυρία μου, τιμή αφάνταστη η συνάντηση με την αύρα σας και την ιστορία σας.

[η προσωπογραφία της Τάνιας Τσανακλίδου μετράει ήδη μια μέρα ζωής και 2 πινελιές από μένα και το Θεμάκο...]

Πρεμιέρα

Πρεμιέρα απόψε για τη "Μουσική μας Συνωμοσία"
στο club του Σταυρού του Νότου.
Η Σαντέζα σε ιστορίες για τα ταξίδια που έγιναν
και - κυρίως- γι' αυτά που έμειναν στα λόγια.

[Στα δεύτερα άλλωστε χρωστάμε περισσότερα].

Κάθε Τετάρτη στις 22.30 και Δευτέρες στο Orient της Θεσσαλονίκης

los abrazos rotos

Καθώς έβγαινα από το σινεμά σήμερα το βράδυ αναρωτιόμουν: Έχει δικαίωμα ένας auter-σύμβολο στο απόλυτο τίποτα; Να πει ρε παιδί μου, "εντάξει με τα αριστουργήματα και τη δεξιοτεχνία. Εντάξει και με τα πολύπλοκα σενάρια και τα στοιχειωμένα πλάνα. Τα παίζω όλα αυτά στα δάχτυλα και το ξέρετε. Τώρα γουστάρω να κάνω μια ταινία για δυο υγρά μάτια και δυο σαρκώδη χείλη. Για να χωρέσω το αιώνιο θήλυ της εφηβικής μου σινεμανίας σε μια μεγάλη οθόνη. Για να γυρίσω ένα homage στα κόντινα της Jean Moreau του Louis Malle, τις σκάλες του Hitchcock, και τις femme fatale του Preminger".

Στις πολυαναμενόμενες ραγισμένες αγκαλιές ο Almodovar κάνει αυτό ακριβώς: μοντάρει σκόρπια καρέ από τις κινηματογραφικές αναφορές του (από το νουάρ και το μελό μέχρι - πόσο διαβολικό- το δικό του σινεμά) και μας παραδίδει μια χρυσή μετριότητα.

Κι είναι η πρώτη φορά μετά από καιρό που έχουμε μια δική του -μάλλον άχρωμη- ταινία χωρίς σενάριο. Η υποτυπώδης ιστορία- πρόσχημα (που εμφανώς παρωδεί τα δαιδαλώδη σενάρια παλαιότερων ταινιών του), φαίνεται πως χρησιμεύει μόνο και μόνο στο να παραθέσει μπροστά στα μάτια μας όλα αυτά τα μαγικά πλάνα που έχει φαντασιωθεί ο δημιουργός της τα χρόνια που έχει ξοδέψει στις σκοτεινές αίθουσες.

Κι εντάξει, μπορεί σινεμά χωρίς σενάριο να μην είναι παρά μια ανούσια παράθεση κινούμενων εικόνων, όταν όμως σου έρχονται από το πουθενά αυτά τα υπέροχα κοντινά της Penelope, λες ότι δε χάλασε κι ο κόσμος αν για μια φορά παραδοθείς στην απατηλή επιφανειακή μαγεία ενός απλού πλάνου απόλυτης ομορφιάς.

keeper

Dying love will leave no doubt

3

...σε 4 μέρες...

φμ

Γεμίζει. Αδειάζει.
Γεμίζω. Αδειάζω.
Μου μοιάζει.
Του μοιάζω.

Σαμποτάζ

Η Λένα Πλάτωνος ανήκει στη μυθολογία αυτής της πόλης. Κι ανήκει στη μυθόλογια γιατί όπως όλοι οι αυθεντικοί μύθοι, μοιάζει να μην έχει καταγωγή. Σαν να ήρθε από το πουθενά και να πηγαίνει στο άπειρο, περνώντας φευγαλέα από την εποχή μας για να την καταγράψει και να μας την εξηγήσει κάπως καλύτερα.

Πολλοί θα σπεύσουν να το αμφισβητήσουν εντοπίζοντας τη συγγένεια της με τον ηλεκτρονικό ήχο της δεκαετίας του 80, ταυτίζοντας της συχνότατα με τη Laurie Anderson, ή υπερτονίζοντας την επιρροή του Μάνου Χατζιδάκι στην αισθητική και το έργο της, παρερμηνεύοντας ίσως την αδυναμία που της έδειξε ο τελευταίος από τα πρώτα της κιόλας βήματα.

Η αλήθεια είναι πως το ξωτικό Λένα Πλάτωνος, παρά τις αγάπες, τις επιρροές και τις αναφορές της, ήρθε στην ελληνική μουσική της δεκαετίας του 80 σας ένας απρόσμενος κομήτης. Σε μια εποχή που το βασανισμένο ελληνικό τραγούδι, ακολουθώντας τις κοινωνικές ανακατατάξεις της Χούντας και της μεταπολίτευσης, με τη μυθική δεκαετία του 60 να μοιάζει έτη φωτός μακριά, έμοιαζε να αναζητά μια νέα έκφραση, η Πλάτωνος, παιδί της εποχής της, μαζί με την τρομερή παρέα της Λιλιπούπολης μπαίνουν δυναμικά στο παιχνίδι της ελεύθερης έκφρασης μια νέας γενιάς που ακούει ροκ, διαβάζει επαναστατικά βιβλία, βλέπει ταινίες σκηνοθετών με παράξενα ονόματα, διεκδικεί την ερωτική, πολιτική και κοινωνική αυτοδιάθεση, εξερευνώντας περιοχές –του μέσα κι έξω κόσμου- άγνωστες μέχρι τότε.

Φυσικά η Πλάτωνος δε θα ήταν τίποτα περισσότερο από ένα ακόμη βουβό παιδί της εποχής της ή μια εξαιρετική κλασική πιανίστα, αν δε βρισκόταν στο δρόμο της η σπινθηροβόλα διαίσθηση του Μάνου Χατζιδάκι, ο οποίος εκείνη την εποχή βρισκόταν επίκεφαλής του αναδιαμορφωμένου –στα όρια του ριζοσπαστικού- τρίτου προγράμματος της Κρατικής Ραδιοφωνίας. Ο Χατζιδάκις με δική του πρωτοβουλία, συστήνει μια νεανική ομάδα (εκτός της Πλάτωνος επιλέγονται ο Νίκος Κυπουργός κι ο Δημήτρης Μαραγκόπουλος στη μουσική κι η Μαριανίνα Κριεζή στους στίχους) και τους αναθέτει τη θρυλική πλέον «Λιλιπούπολη», μια καθημερινή παιδική εκπομπή, που επί 3 χρόνια (από τις 19 Δεκεμβρίου του 1977 μέχρι τις 6 Μαίου του 1980) κάνει ρεκόρ ακροαματικότητας όχι μόνο ανάμεσα στα παιδιά αλλά και στους μεγάλους. Πολλοί μάλιστα έφτασαν να κατηγορήσουν τη φιλοσοφία της φανταστικής πολιτείας κομμουνιστική, κάτι όμως που δεν εμπόδισε τους φανατικούς ακροατές να κάνουν τη «Λιλιπούπολη» σημείο αναφοράς (προσδίδοντας της τη μυθική υπόσταση που διατηρεί ως σήμερα).

Το 1981, κι ενώ η Λιλιπούπολη έχει ολοκληρώσει τον κύκλο της, η Πλάτωνος ετοιμάζει στη Λύρα την πρώτη της δισκογραφική δουλειά. Ο περίφημος Καρυωτάκης της – ο κύκλος τραγουδιών που έκανε το Μάνο Χατζιδάκι να την αποκαλέσει διάδοχό του, πρωτοπαρουσιάζοντας τον ακέραιο ζωντανά στο Β’ μέρος δικής του συναυλίας- έχει ήδη δρομολογηθεί, ο Αλέκος Πατσιφάς όμως, ο παραγωγός της Λύρα, θεωρεί καλύτερη ιδέα η νέα συνθέτις να συστηθεί στο «ενήλικο» κοινό με κάτι πιο ανάλαφρο. Ο Καρυωτάκης μπαίνει για λίγο στην άκρη, επιστρατεύεται η φίλη και συνεργάτις της Πλάτωνος από τις μέρες της Λιλιπούπολης, Μαριανίνα Κριεζή και το (κυριολεκτικό) Σαμποτάζ μπαίνει μπροστά...

Τραγούδια πρωτοποριακά, που όμοια τους δεν είχαν εμφανιστεί ως τότε στην ελληνική δισκογραφία, έρχονται στα πρότυπα των σουρεαλιστικών παραμυθοτράγουδων της παιδικής Λιλιπούπολης να καταπιαστούν με μια εμφανώς ενήλικη μα και συνάμα νεανική θεματολογία. Από τον πρώτο έρωτα, το φλερτ, τη θλίψη του χωρισμού και της απώλειας, μέχρι τη δηλωμένη αναφορά στη συνουσία και τον ενθουσιασμό της ένωσης των σωμάτων (που για πρώτη φορά στην ελληνική δισκογραφία ξεφεύγει από συμβολισμούς και νύξεις και δηλώνεται ανοιχτά με το κλασικό πια «αν μ’ αγαπάς έλα να κάνουμε έρωτα...»)

Οι μουσικές της Πλάτωνος εξ’ ολοκλήρου ηλεκτρονικές φλερτάρουν πότε με την ψυχεδελική ροκ και πότε με την εύθραυστη μελωδικότητα ενός μουσικού κουτιού, πότε γίνονται το τρυφερό χάδι ενός απογευματινού αέρα και πότε σαρώνουν σαν οργισμένος τυφώνας. Κι οι στίχοι της Κριεζή από την άλλη, ισορροπούν στην κόψη της λογικής με την παράνοια, άλλοτε παιχνιδιάρικοι κι εξωστρεφείς κι άλλοτε σκοτεινοί και βαθιά ενδοσκοπικοί, αναμφίβολα πάντως ριζοσπαστικοί και καινοτόμοι.

Οι δυο γυναίκες μοιάζουν με το Σαμποτάζ να μας παρουσιάζουν μια πιο σκοτεινή εκδοχή της Λιλιπούπολης, λες και τα παιδιά από τα παιδικά παιχνίδια της επικράτειας του δήμαρχου Χαρχούδα μετοικούν στα ερωτικά παιχνίδια των μεγάλων, σαν να περνούν τη μικροσκοπική πόρτα της Αλικής στη Χώρα των Θαυμάτων. Οι φωνές που επιλέγονται γι’ αυτό το ταξίδι δεν είναι δίολου τυχαία δύο, αυτή ενός άνδρα και μιας γυναίκας. Ο μαγικός αριθμός του ζεύγους που χάνεται σε έναν κόσμο πρωτόγνορο, απειλητικό και την ίδια στιγμή μαγικό. Ο κοριτσίστικος χατζιδακικός λυρισμός της Σαβίνας Γιαννάτου, συναντά τη στιβαρή και πολυσχιδή θεατρικότητα του Γιάννη Παλαμίδα κι είναι σαν να εξερευνουν πιασμένοι χέρι – χέρι το σύμπαν που ονομάζεται «ένηλικίωση».

Κι ακριβώς στην Καρδιά του δίσκου, ανάμεσα σε Ινδιάνους και φλογάτα παγωτά, γαλάζιες κιθάρες, μαγικά μπλουτζιν, κινούμενα σκίτσα και φωτάκια αεροπλάνων βρίσκεται ένα από τα πιο σπάνια κοσμήματα της ελληνικής δισκογραφίας, ένα τραγούδι απουσίας, ειλικρινές και ευθύ σαν σκοτεινό καταφύγιο. Μακρία από την ψυχεδελική ατμόσφαιρα λούνα παρκ του δίσκου σαν να έρχεται από το βάθος της ύπαρξης και της μελαγχολίας, σαν αλληγορικό παιδικό παιχνίδι καθεστώς κι ιεροτελεστία πια, παιγμένο απ’ όλους μας σε κάποια αυλή του αιώνιου σχολείου που ονομάζεται απώλεια, ο Γιάννης Παλαμίδας, αφοπλιστικά ειλικρινής ερμηνεύει το κοπερτί, έναν ύμνο στα «παιδιά» που ένα-ένα αφήνουν τον κύκλο κι απομακρύνονται απ’ την παρέα και τις ζωές μας...

Άκουσα το «Σαμποτάζ» πρώτη φορά στα 19 μου, όταν συνειδητά αποφάσισα να κάνω τη μετάβαση από την ξένη μουσική που άκουγα ως τότε αποκλειστικά, καταδικάζοντας ως άσχετο με τα βιώματα μου οτιδήποτε ελληνικό. Το δισκάκι με το αλλόκοτο εξώφυλλο χαρισμένο από χέρι που τότε θα με έκανε να ακούσω τα πάντα, μπήκε στο discman ένα απόγευμα σε ένα τρόλει καθώς επέστρεφα σπίτι... άκουσα τον Ινδιάνο από το απέναντι βουνό να μου στέλνει σήματα ξανά με τον καπνό, σε μια γλώσσα περίεργη συνωμοτική και πρωτόγνωρη που ως εκ θαύματος φάνηκε να μ’ εξηγεί απόλυτα. Ένας συμβολικός κώδικας που στην πορεία ενός τρόλει στην Πειραιώς έμοιαζε να καταγράφει στο χρόνο, στιγμές, πρόσωπα και γεγονότα... Στη μισή ώρα της διαδρομής προς στο σπίτι είχε συντελεστεί μέσα στο κεφάλι μου ολόκληρο το Σαμποτάζ... Το τρόλει είχε μεταμορφωθεί στο «τρένο με τις κούκλες των ενοχών και των αραχνιασμένων παραμυθιών»...

Αυτό που, από τότε και για πάντα «μέσα μου έχει χαρακτεί σαν τατουάζ...»

(Κείμενο του Jirashimosu που δημοσιεύτηκε στη Metropolis Weekend αυτής της εβδομάδας με αφορμή την παρουσίαση του λατρεμένου Σαμποτάζ στο Παλλάς. Θα είμαι εκεί. Κι εσύ. Το ξέρω...)

Θάλασσα

Είναι φορές που ξέρεις ένα τραγούδι. Και ξέρεις κι έναν άνθρωπο. Και ξέρεις κι ένα συναίσθημα...

Αμ δε...

signora senza camelie

Ένα απλό μελό. Ένα παραγνωρισμένο αριστούργημα. Ένα χρονικό του ιταλικού σινεμά. Κάτι απ' όλα ή όλα τα παραπάνω;

Το μόνο σίγουρο είναι οτι ο Michelangelo Antonioni πολύ πριν παραδοθεί στην Κόκκινη Έρημο της ποιητικής δημιουργίας, μας έδωσε ένα μικρό διαμάντι για τη γέννηση του κινήματος που έμεινε στην ιστορία ως νεορεαλισμός.

Ο νεορεαλισμός, όχι στη δραματουργία και τη φιλμογραφία, αλλά στις ζωές των ανθρώπων του σινεμά που μέχρι τότε απλά φωτογραφίζονταν, ύστερα έζησαν και τελικά "έπαιξαν".

9

Be italian...

άντε μια νύχτα ακόμα...

Σενάρια

Μια βόλτα στη βροχή μπορεί να βάλει όλες τις σκέψεις σε σειρά. Σημασία στη ζωή έχουν τα σενάρια. Το πως επιλέγεις να προβάλλεις την πραγματικότητα στην οθόνη σου. Σε ποιους επιτρέπεις την είσοδο στο μικρό σου σινεμά και ποιους αφήνεις έξω. Κι αν αφήνεις κάποιον έξω δε σημαίνει πως τον αποκλείεις απαραίτητα. Σημαίνει πως κάνεις χώρο. Κι αν έχει υπομονή θα ξαναμπεί. Μετά τις πρόβες. Στην επίσημη προβολή. Με νέο ρόλο. Σε νέο σενάριο.

Έφτιαξα την πρώτη καφετιέρα με γαλλικό της χρονιάς. Πάει να πει κούπες που ακολουθούν η μια την άλλη. Πάει να πει σκέψεις. Και κλειστά τηλέφωνα. Μεταβατική φάση το λένε. Να συστηθούν οι νέες σκέψεις στο κεφάλι που έκλεινε τα αφτιά του τόσο καιρό. Σενάριο.

Μετά από πολύ καιρό διάβασα. Agatha Christie πλάι στο ανοιχτό παράθυρο. Έξω ψιλή βροχή. Σενάριο. Ρετρό αμπαζούρ το μόνο φως εκτός της συννεφιάς. Πόσο καιρό είχα να διαβάσω σε κίτρινο φως.

Είδα το υπέροχο La Naissance du Jour του Jacques Demy. Η Colette αποφασίζει στο τέλος ενός λαμπρού καλοκαιριού να αποκλείσει οριστικά απ' τη ζωή της τον έρωτα χωρίς να σημαίνει απαραίτητα πως πεθαίνει. Απλά έρχεται φθινόπωρο. Σπρώχνει τον εραστή της στην αγκαλιά μιας νέας κι όμορφης γυναίκας και ξαναπιάνει το λευκό χαρτί. Αποφασίζει να γράψει. Φθινόπωρο. Σενάριο.

Έγραψα κι εγώ μετά από πολύ καιρό με μολύβι. Σε χαρτί. Ασυνάρτητες σκέψεις με τη συγκινητική παλιά μου συνοχή. Ο, τι κοιμάται δεν είναι απαραίτητα νεκρό. Απλά ξεκουράζεται. Μαζεύει υλικό για να έχει να ανασύρει τις μέρες της βροχής.

Νομίζω είμαι καλά. Είμαι εδώ κι είμαι εγώ. Κι αρχίζει αυτή η εποχή που έλεγα πάντα πως είναι η αγαπημένη μου. Κι αφού νιώθω ακόμα εγώ πάει να πει πως δεν έχω αλλάξει όσο φοβάμαι.

Ξαναγεμίζω την κούπα. Ανοιχτό ραδιόφωνο. Απόψε δεν έχει σταγόνα αλκοόλ. Θα διαβάσω και θα πέσω για ύπνο νωρίς. Είναι ένα βροχερό απόγευμα Παρασκευής. Είμαι εγώ κι είμαι καλά. Σενάριο.

Ένα όνειρο.

Τον τελευταίο καιρό βλέπω στον ύπνο μου γάτες. Τις γάτες είναι γνωστό ότι τις λατρεύω. Αυτές του ύπνου μου όμως τις τρέμω. Είναι κακές και απειλητικές. Παρόλο που δεν επιτίθενται τις νιώθω να περιορίζουν το ζωτικό μου χώρο. η παρουσία τους είναι ασφυκτική. Κι όποτε δε φτάνει η παρουσία μιας για να το καταφέρει γεμίζει το δωμάτιο με δεκάδες άλλες.

Απόψε ήταν η σειρά ενός μικρού μικρού ολόλευκου γατιού. Από αυτά που στην πραγματική ζωή με παραλύουν από ομορφιά. Κι όμως σ' αυτό το όνειρο ήταν σιωπηλό και διεκδικητικό. Νιαούριζε χωρίς ήχο σαν να ζητούσε κάτι που δεν μπορούσα να καταλάβω.

Αποφάσισα να το αγνοήσω. Όσο το αγνοούσα όμως, τόσο αυτό επέμενε. Κάτι διάβαζα. Ένιωθα το βλέμμα του πάνω μου. Το οξυγόνο στην ατμόσφαιρα ολοένα και λιγόστευε. Σε ανύποπτο χρόνο το αρπάζω από το σβέρκο, γεμίζω το νιπτήρα του μπάνιου νερό και το βουτάω μέσα.

Το ένιωθα να σπαρταράει. Δε γύρισα καν το βλέμμα απ' την άλλη. Δεν ένιωσα καν αποστροφή για την εγκληματική μου κίνηση. Έπρεπε να γίνει. Δεν ένιωθα ούτε ανακούφιση όμως. Απλά ότι γλίτωνα από μια ανεπιθύμητη παρουσία.

Όταν το ένιωσα ακίνητο το τράβηξα απ' το νερό. Στο χέρι μου κρατούσα ένα ολόλευκο νεκρό περιστέρι...

Να μαι εγώ...

το τρίτο μυστικό αποκαλύπτεται
(κι εξακολουθώ να του το κρατάω)

adieu

Αποχαίρετάμε ακόμα ένα καλοκαίρι
χωρίς μεγάλες συναντήσεις και παρακαταθήκες.

Τουλάχιστον πηγαίνουμε ελαφρείς στο χειμώνα.

Κάτι λίγα mb φωτογραφίες του καλοκαιριού.
[Ας είναι καλά οι πάμφτηνοι εξωτερικοί μας δίσκοι]
[οι σκληροί].

integrale

Δεν έχει λόγια.
Έχει 100 ευρώ για 20 όνειρα.
αν ψήνεσαι, εδώ

ארמית

Έχω καιρό να ανεβάσω ένα κανονικό, ορθόδοξο post. Εννοώ να γράψω κάτι από εκείνα τα κείμενα βιτρίνες που εκθέτουν απροκάλυπτα και θρασύτατα το μέσα - έξω. Ένα από εκείνα τα κείμενα που δεν έχουν αφορμή ένα video ή ένα τραγούδι, αλλά κάτι αληθινό, της αληθινής ζωής.

Κι όχι οτι η αληθινή ζωή δε μου δίνει αφορμές. Απεναντίας, αυτό το καλοκαίρι κάθε μικρό ή μεγάλο γεγονός (κι έχει κάμποσα), κάθε μικρή ή μεγάλη απόφαση ή επένδυση είναι μια κανονική αφορμή για μικρά ή μεγάλα συμπεράσματα.

Το θέμα της αμηχανίας εντοπίζεται στο ότι το jirashimoσπιτο διαβάζεται πια κανονικά και με το νόμο. Και μάλιστα από αναγνώστες με κανονικό πρόσωπο κι ονοματεπώνυμο. Και οι αναγνώστες με κανονικό πρόσωπο και ονοματεπώνυμο δεν έχουν χειρότερο (ή ανασφαλέστερο) απ' το να γίνονται θέμα. Κι αν μάλιστα είναι και λίγο ψυχαναγκαστικοί αναζητούν το "θέμα" τους πίσω απ' τις γραμμές και ανάμεσα στους φαινομενικά άσχετους στίχους.

Μέχρι την οριστική απεμπλοκή τους λοιπόν από το μικρό μου γυάλινο κόσμο, αυτή ή βουβή ασάφεια είναι η μικρή παραχώρηση και ικανοποίηση που προσφέρω στον ψυχαναγκασμό των επώνυμων θεμάτων (ή θυμάτων;) μου: Μια εύγλωττη σιωπή και μια σειρά κωδικοποιημένων αφιερώσεων σε άπταιστη αραμαική σαφήνεια.

Let me sleep on it 2night

Νέοι Morcheeba με τον λατρεμένο μου Thomas Dybdahl στα φωνητικά.
Πάνω στην ώρα, ακριβώς τα λόγια που χρειαζόμουν ν' ακούσω.

Κι εκεί που θα σου γκρίνιαζα,
απλά σου επισυνάπτω τη λύση.

Τα λέμε το πρωί:-)

closure

Πέρσι τέτοια εποχή, είχα ένα καταφύγιο. Στο μάτι του κυκλώνα. Ένα μέρος που ήταν σχεδόν πάντα άδειο. Και δεν είχε καμιά σχέση με τον τόπο και το χρόνο. Ήταν μνήμη και προβολή άλλης ζωής. Με σκέψεις, γραπτά και βιβλία. Αποκομμένο από όλους κι από όλα. Εκεί ο χρόνος πάγωνε. Ή μάλλον έπαιζε με διάφορες διαστάσεις και μέτρα. Γινόταν ο, τι είχα ανάγκη.

Εκεί είχα πρωτοακούσει αυτό. Είχα σημειώσει σε ένα από τα moleskine του πολέμου 2-3 σκόρπιες φράσεις: "Remember my red tie?" "I'm so fragile now...", "what I need is closure..."

Έπεσα πάνω τους τυχαία σήμερα ψάχνοντας για κάτι άλλο. Έκανα ένα google search κι ορίστε: Nathan Morris - Closure.

Ένα χρόνο μετά. Τόσα πράγματα έχουν αλλάξει. Κι όμως:

I'm so fragile now...
και
what I need is closure

ακόμα...

Jack in a Box

He used to love theatre…until he sold tickets for it…

Meet Jack. A once mild mannered young man with a BFA in Acting and no life skills. He takes a job at an off-off Broadway Box Office because it doesn’t involve wearing a blazer or using Excel. A few years and thousands of customers later, watch Jack try to manage his anger. But like all caged animals, he is going to throw his own sh*t at you sooner or later. Service with a smirk, that’s all you can ask for.

Written by and featuring MICHAEL CYRIL CREIGHTON
Directed and Edited by MARCIE HUME